(İSTANBUL) – Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, “Batılılaşmayı sadece gardıropta arayan, tarihini ve kültürünü inkar etmekte arayan, milli ve manevi değerlerine yabancılaşmakta arayan bir kimliksizleştirme siyasetine maruz bırakıldık. Hala eski günlerin özlemiyle hareket edenler, reddi miras yaparak milletin tarihi ve kültür kodlarıyla hesaplaşanlar olduğunu gayet iyi biliyoruz. 24 yıldır bu zihniyetin temsilcilerine fırsat vermedik. İnşallah bundan sonra da fırsat vermeyeceğiz” dedi.
Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Topkapı Sarayı’ndaki “Topkapı Sarayı Darphane-i Amire Müzeleri Açılış Töreni”ne katıldı. Erdoğan, burada yaptığı konuşmada, Türk milleti olarak tarihiyle, kültürüyle, mimarisiyle, sanat ve edebiyat derinliğiyle dünyada eşine az rastlanır bir müktesebata sahip olduklarını dile getirdi. Erdoğan, “Şurası muhakkak ki bu miras öyle bir anda meydana gelmemiş, tesadüfen oluşmamıştır. Bu birikimin vücuda gelmesi, buradaki eserlerin adeta dile gelmesi, hem asırlara hem de kıtalara kök salan ulvi bir mefkurenin neticesidir. Bu hazinenin her bir parçası ayrı bir irfanın, yüksek bir sezginin, müstakil bir estetik anlayışının, ilimle irfanın iç içe geçtiği muhteşem bir kavrayışın yansımasıdır” dedi.
“24 YILDIR BU ZİHNİYETİN TEMSİLCİLERİNE FIRSAT VERMEDİK”
İçinde bulundukları Topkapı Sarayı’nın bile her yönüyle ve başlı başına bir şaheser olduğuna dikkati çeken Erdoğan, adım adım inşa ve ihya ettikleri gönül coğrafyasının dört bir yanının deyim yerindeyse açık hava müzesi olduğunu söyledi. Erdoğan sözlerini şöyle sürdürdü:
“Şunu özellikle vurgulamak isterim. Bu eserler elbette ki önemlidir, değerlidir. Kültür mirasımızın hazineleridir. Ama asıl olan sahip olduğumuz bu birikimi yüksek bir şuurla muhafaza edebilmek, onu daha da zenginleştirebilmek, bizden sonraki nesillere tam anlamıyla aktarabilmektir.
Bunları özellikle şunun için söylüyorum. Bakınız, en güzide kültür varlıklarımızdan biri olan Yıldız Sarayı, bu ülkede bir zamanlar gazino ve kumarhane olarak işletildi. Aynı hürmetsizliklere, ibadethanelerimizden tutun da farklı müesseselere kadar daha pek çok yerde şahit olduk. El yazması nadide eserlerimiz hurda kağıt niyetine yabancılara satıldı. Tarihi camilerimizin zahire ambarı olarak kullanıldığı, hatta maalesef kimi yerlerde ahıra çevrildiği acı günler yaşadık. Milletimizi ruh kökünden koparmak amacıyla rahmetli Mehmet Doğan hocamızın ‘batılılaşma ihaneti’ dediği bir politikanın ürünü olarak batılılaşmayı sadece gardıropta arayan, tarihini ve kültürünü inkar etmekte arayan, milli ve manevi değerlerine yabancılaşmakta arayan bir kimliksizleştirme siyasetine maruz bırakıldık. Hala eski günlerin özlemiyle hareket edenler, reddi miras yaparak milletin tarihi ve kültür kodlarıyla hesaplaşanlar olduğunu gayet iyi biliyoruz. 24 yıldır bu zihniyetin temsilcilerine fırsat vermedik. İnşallah bundan sonra da fırsat vermeyeceğiz.”
Cumhurbaşkanı Erdoğan, bugün açılışını yapacakları yeni Darphane Müzelerinin ecdada ve tarihe karşı taşıdıkları mesuliyetin bu rikkat ve hassasiyetin nişanesi olduğunu belirtti. Darphane-i Amire Külliyesi’nde gerçekleştirdikleri restorasyonların 17 bin metrekarelik alana yayılan yedi yapı ve 46 salonu, beş farklı müze olarak düzenlediklerini kaydeden Erdoğan, bu müzelerde Topkapı Sarayı’nın envanterinde bulunan toplam 10 bin 500 adet eserin bugünden itibaren ziyaretçilerle buluşacağını bildirdi. Erdoğan, Saray’ın diğer bölümlerinde sergilenen yedi bin 500 esere ilaveten darphane müzelerinde gün ışığına çıkacak 10 bin 500 eserle Topkapı Sarayı’nın, dünya müzeleri içerisinde müstesna bir yer tutacağını kaydetti.
Harita Müzesi’nde Osmanlı coğrafyasının dört bir ucuna uzanan yaklaşık 200 haritanın yer alacağını söyleyen Erdoğan, aynı binanın üst katında, basılı kitap ve dergilerin bulunduğu kütüphanenin yanı sıra Yıldız albümleri başta olmak üzere 800 binden fazla yazılı ve görsel kaynağın dijital ortamda bir araya getirildiği Milli Saraylar Araştırma Merkezi’nin araştırmacı ve akademisyenlere hizmet vereceğini ifade etti. Erdoğan şöyle konuştu:
“OSMANLI’DA KURULAN İLK SİLAH MÜZESİ DE BU AVLUDA”
“Hüsnühat Eserleri Müzesi’nde Ahmet Karahisari, Şeyh Hamdullah, Hafız Osman, Mehmet Tahir Efendi ve Sami Efendi gibi hat sanatımızın şahikalarından neşet eden muazzam bir koleksiyon bu müzenin nüvesini oluşturacak. Daha önce depoda muhafaza edilen iki binden fazla hüsnühat 12 salonda ve ilk kez ziyaretçilerin istifadesine sunulacak.
Darphane ve Endüstri Araçları Müzesi’nde Darphane-i Amire’nin işlevini ve tarihi yapısını yansıtan üretim vasıtaları ile yaklaşık 500 parça endüstri aracı sergilenecek. Darphanemizin iki binası ise Esliha-i Hümayun Müzesi olarak tefriş edildi. Yedinci asırdan başlayıp 20’nci yüzyıla kadar uzanan farklı devirlere ait ok, kılıç, mızrak, kalkan, zırh ve miğfer gibi yaklaşık 2 bin 500’den fazla askeri teçhizat bu binalarda yer alacak. Sultan Fatih’in kılıcı ve zırhlı gömleğinin yanı sıra diğer padişahlarımızın silahlarının da sergileneceği bu müzede askeri teknolojimizin gelişim ve dönüşümü de tebarüz edecek. Osmanlı’da kurulan ilk silah müzesi de bu avluda bulunuyor. Bu yapının hemen yanı başındaki Esliha-i Hümayun Müzesi ile silah teknolojileri alanındaki tarihi sürekliliğe de anlamlı bir atıf yapılmış olacak.
Son olarak Saray Porselenleri Müzesi’nde ise Çin, Japonya, İran, İngiltere, Vietnam, Fransa ve Rusya’da imal edilen porselenlerle birlikte Yıldız Porselen Sarayı fabrikasında üretilen eserler yer alacak. Müzelere ek olarak, Topkapı Sarayı Yazma Eserler Kütüphanesi de yine bu külliye içerisinde yer alıyor. Halihazırda Enderun avlusundaki Ağalar Camii’nde muhafaza edilen Topkapı Sarayı Yazma ve Matbu Eserler koleksiyonunu buradaki daha güvenli üst binaya nakledeceğiz. Yakın zamanda tamamlanması planlanan bu binalarda Sultan Fatih’in şahsi kütüphanesi, Osmanlı kitap sanatının seçkin minyatürleri, Kur’an-ı Kerim koleksiyonu, el yazması ve matbu kitaplar bulunacak.
Darphane Külliyesi’ndeki iki binayı ise sanatçılarımıza ve sivil toplum kuruluşlarımıza ayırdık. Darphane Sanat Galerileri olarak hizmet verecek bu iki binada geçici sergiler, konferanslar ve çeşitli etkinlikler düzenlenecek.”
“ATTIKLARI İFTİRANIN ALTINDA KENDİLERİ KALDI”
Erdoğan, yedi yıl önce bu çalışmaları başlattıklarında malum zihniyetin aparatlarının ipe sapa gelmez iftiralarla kendilerini hedef aldıklarını ifade ederek, “‘Kendisine ofis yapıyor’ dediler, ‘Burayı kendi sarayı olarak kullanacak’ dediler. Attıkları iftiranın altında bizzat kendileri kaldı. İddia dedikleri her şey yalan çıktı, bühtan çıktı, asılsız çıktı. Darphane-i Amire Külliyesi, dünyaya örnek teşkil edecek Müzeler Bölgesi olarak şahane bir yapıya ve görünüme kavuştu. Bize hayasızca saldıranlar işte bu müzelerle en güzel cevabı almış oldular” şeklinde konuştu.
“Eşsiz güzelliklerle dolu İstanbul’un kültürel mirasını korumak, yaşatmak ve gelecek nesillere aktarmak için büyük bir gayretle çalışıyoruz” diyen Erdoğan, Haydarpaşa ve Sirkeci garlarını müzelerin, kütüphanelerin, tiyatro ve sergi salonlarının, açık ve kapalı etkinlik alanlarının bulunduğu nefes alan kültür ve sanat merkezlerine dönüştürdüklerini belirtti. Erdoğan, İstanbul Arkeoloji Müzelerini yenileme çalışmalarını tamamlayıp ziyaret açtıklarını bildirdi. Topkapı Sarayı’nda ziyarete kapalı olan pek çok eserin kapılarını vatandaşlara açtıklarını söyleyen Erdoğan, Fatih Köşkü, Seferli Koğuşu ve Hazine Koğuşu ile son yapı Mecidiye Köşkü’nü 2023’te ziyaretçilerle buluşturduklarını ifade etti. Erdoğan, 2025 yılında Topkapı Sarayı Saat Müzesi’ni, bu sene Kadın Efendiler Taşlığını ziyarete, Aşçılar Mescidi’ni ise ibadete açtıklarını bildirdi. Erdoğan, Dolmabahçe Sarayı’ndaki Resim Müzesi’ni, Beykoz’daki Cam ve Billur Müzesi’ni, Çamlıca Camii Külliyesi’ndeki İslam Medeniyetleri Müzesi’ni milletle buluşturduklarını söyledi.
“AYASOFYA’YI ASLİ HÜVİYETİNE KAVUŞTURDUK”
Erdoğan, “Ayasofya’yı ise 86 yıllık hicranın ardından Cenabıallah’a sonsuz hamdüsenalar olsun ki 2020’de asli hüviyetine yeniden kavuşturduk, cemaatiyle yeniden kucaklaştırdık. Şimdi çok önemli bir adım daha atıyoruz. Osmanlı Devleti’nin en büyük eserlerinden olan Edirne Sarayı’nın ihyasını gerçekleştiriyoruz. Edirne Sarayı, Fatih Sultan Mehmet’in inşa ettiği, içinde İstanbul’un fethini planladığı, yaklaşık 300 yıl boyunca padişahların Topkapı Sarayı ile birlikte kullandığı bu muhteşem eseri tekrar ayağa kaldırıyoruz. Gelecek yıl tamamlandığında Edirne Sarayı Cedidi Amire, Türkiye’nin en görkemli tarihi eserlerinden birisi olarak kültür mimarimize kaydolacaktır” ifadelerini kullandı.
